Tel: 03-6188 4064 | E-Mel: info@yayasanmuslimin.org






Dikemaskini pada: 2017-11-23 12:41:13 | Ditulis oleh : Editor | Dibaca : 30

Membudayakan Syariah Dalam Negara Demorasi (Bahagian 2)

Mahkamah sepatutunya memainkan peranan yang penting kerana ia mempunyai peranan yang khusus dalam konteks doktrin perasingan kuasa. Menarik untuk dibuat bahawa kadangkala mahkamah kita seolah-olah menganut fahaman positivisme Inggeris (fahaman ini secara umumnya menganggap bahawa undang-undang ialah apa yang ditentukan oleh pihak yang memiliki kedaulatan ; baik raja atau parlimen) di mana undang-undang, biar bagaimana zalim atau tidak logik sekalipun, mesti dilaksanakan oleh mahkamah. Walau bagaimanapun, hakim tidak cepat untuk mengikuti perkembangan positif dalam undang-undang Inggeris. Mahkamah juga memperlihatkan sikap yang berbeza, mereka lebih tegas dalam mempertahankan apa yang mahkamah sifatkan sebagai prinsip perlembagaan - apabila mereka berhadapan dengan pihak berkuasa negeri (DUN Kelantan lwn Nordin bin Salleh) [1992] 1 MLJ 343; Adong bin Kuwau lwn Kerajaan Negeri Johor [1997] 1 MLJ 418; [1998] 2 MLJ 158) atau mahkamah syariah. Keadaannya boleh dikatakan tidak berbeza; sama ada sebelum atau selepas pindaan ke atas Perkara 121 (1) (Myriam lwn Mohamed Ariff [1971] 1 MLJ 265; Sukma Darmawan lwn Ketua Pengarah Penjara Malaysia dan Anor [1992] 2 MLJ 241). Dalam kedua-dua keadaan ini mahkamah mengambil sikap dan pendekatan yang liberal, dan tidak begitu bersedia mengikuti kehendak yang jelas dinyatakan oleh parlimen. Tetapi dalam kes-kes yang melibatkan kebebasan individu, mahkamah tidak bersedia berbuat demikian dan menyerahkan hak untuk membuat keputusan kepada kerajaan (Theresa Lim Chin Chin lwn Inspector-General of Police [1981] 1 MLJ 293; Karam Sigh lwn Minister of Home Affairs (1969) 2 MLJ 129).

 

Sikap mahkamah-mahkamah di Malaysia ini berbeza dengan sikap mahkamah-mahkamah di Barat, terutamanya di Amerika Syarikat yang tidak ragu-ragu untuk mengambil sikap yang berbeza dengan kerajaan. Mahkamah menganggap peranan mereka terasing dan bebeas daripada kerajaan (eksekutif) (Marbury lwn Madison (1803) 1 Cranch (US) 137. Sikap yang bebas itu telah bermula sejak awal lagi; sesuatu yang kini nampaknya turut kelihatan di Britain sendiri.

 

Pandangan di atas belum lagi dilihat dari aspek undang-undang atau ordinan yang lagir dari Perlembagaan itu sendiri umpamanya Akta Keselamatan Dalam Negeri (ISA), Akta Universiti dan Kolej dan banyak lagi.

 

Dari sudut Undang-Undang Jenayah Islam dan undang-undang ciptaan manusia kita akan dapati banyak perbezaan yang memerlukan tindakan serius dan segera antaranya seperti yang dinyatakan.

 

Mengenai konsep jenayah, bagi Islam anasir-anasir yang menggugat lima perkara utama iaitu menggugat agama, nyawa atau tubuh badan, akal fikiran, harta benda dan keturunan adalah dianggap sebagai jenayah. Manakala undang-undang jenayah ciptaan tidak menjadikan kesmua lim aperkara tersebut sebagai sesuatu yang henak dikawal dalam undang-undang jenayah. Perbezaan konsep ini membawa kepada perbezaan kandungan undang-undang jenayah itu sendiri, antara Islam dan undang-undnag ciptaan.

 

Daripada konsep undang-undang jenayah ciptaan tersebut mana definasi jenayah ialah sebarang perbuatan (tinggalan) yang melanggar undnag-undang yang boleh diambil tindakan (seperti ditangkap) dan diadili (melalui mahkamah) dan apabila disabitkan bersalah dikenakan hukuman keseksaan.

 

Definasi undang-undang jenayah Islam mengikut al-Mawardi ialah mahzurat syarak (perlanggaran hukum syarak, sama ada melakukan yang haram atau meninggalkan yang wajib tanpa alasan syarak) yang Allah SWT mencegahnya melalui hukuman had atau takzir.

 

Perbezaan ketara dari segi falsafah ialah konsep hak Allah yang terdapat dalam hudud yang boleh diertikan kesalahan hudud yang menjejaskan kepentingan (maslahat) awam melebihi kepentingan individu seperti mencuri, merompak, berzina dan seumpamanya. Kesalahan ini tidak boleh disyaafatkan atau diampunkan sama sekali oleh manusia.

 

Adapun matlamat umum undang-undang jenayah ciptaan adalah untuk mewujudkan msyarakat yang aman damai, stabil dan selamat daripada gangguan jenayah. Manakala matlamat khusus ialah dterrence, prevention, retribution dan rehabilitation. Matlamat umum jenayah Islam ialah untuk memastikan manusia (hamba Allah) mematuhi hukum Allah dengan mengelakkan diri daripada melakukan tegahan-Nya dan melakukan suruhan-Nya (al-Quran, Ali `Imran (3): 104; Awdah, 1: 68-69, 609; al-Quran, al-A`raf (7): 32-33, 156-157).

 

Matlamat khusus undang-undang jenayah Islam ialah menjaga lima perkara utama (al-daruriyyat al-khamsah) dalam kehidupan manusia, iaitu agama (ad-din), nyawa (termasuk tubuh badan), akal fikiran, keturunan (termasuk maruah) dan harta benda (sayyib Sabiq, 1: 8-10). Matlamat khusus inilah yang menjarakkan perbezaan antara undang-undang jenayah ciptaan dengan undang-undang Islam sehingga menjadi begitu jauh dan sukar didekatkan. Perbezaan yang amat ketara dari segi matlamat ini juga menjadikan kandungan (contents) dan skop kedua-dua undang-undang begitu berbeza.

 

Kebaikan dan keburukan yang terhasil daripada satu undang-undnag yang diciptakan oleh Allah SWT berbanding dengan undang-undang yang diciptakan oleh manusia adalah jelas dari segi fakta, ilmiah dan dibincangkan dengan panjang lebar dalam law literature dan tidak perlu dikupas dalam penulisan yang terhad ini.

 

Almarhum Tan Sri Prof. Ahmad sudah lama mengesa beberapa peruntukan yang terdapat dalam Undang-Undang Sivil agar dipinda agar selari dengan kehendak Syara.

 

 

2)  Politik

 

Dalam bidang Politik, Islam menggariskan beberapa panduan untuk pemerintah dan ahli-ahli politik. Objektif utama ialah "Li hirasatu al-Din wa Siyaah al-Dunia"

 

Mereka juga hendaklah mengubal polisi dan dasar pemerintahan demi menjaga kepentingan asasi yang lima (kulliyyah al-Khamsah) iaitu al-Din, al-nafs, al-nasl, al-aql dan al-mal. Tanggujawab Pemerintah / politik mengutamakan kepentingan umum melebihi kepentingan peribadi dan kumpulan politik masing-masing. Pengamal-pengamal politik hendaklah memiliki sekurang-kurangnya ilmu, amanah dan akhlak.

 

Dalam berpolitik prinsip " al-Ghayah Ia tubariru al-wasilah" (Matlamat tidak menghalalkan cara) tidak boleh diamalkan seperti dalam legenda Robin Hood. Begitu juga berpolitik ala Machiavelli tidak boleh dipraktikkan.

 

3)   Ekonomi

 

Dalam mendaulatkan Syariah dari aspek ekonomi, ada baiknya kita mengimbas kembali konsep ekonomi dalam Islam. Petikan dari seorang pakar ekonomi Islam sangat releven di sini.

 

Negara Islam sentiasa mempunyai matlamat untuk memperjuangkan kebajikan setiap ummah. Ia menegakkan kebebasan hidup (dalam skop ISlam), peluang yang sama di kalangan semua ummah, bukan sahaja antara warga negara, malah warga sejagat) dan demokrasi unggul dan sebenar dengan memastikan setiap orang diberikan peluang untuk bersuara, memberikan pendapat dan pandangan serta membuat keputusan secara musyawarah.

 

Falsafah ekonomi bebas (laissez-faire) yang menekan kebebasan individu dan hak milik tanpa batas yang diceduk daripada sistem Barat mempunyai banyak kelemahan dan keaiban. Sistem ekonomi Barat ini gagal kerana teras theory trickle down yang mengandaikan bahawa pembangunan sektor moden akan menyerap ke sektor luar bendar tidak berlaku secara berkesan. Hal ini telah menyebabkan faedah pembangunan tidak dapat dirasakan secara seimbang di kalangan penduduk di kawasan tertentu seperti bandar dan luar bandar, dan di antara kaum yang menghuni kawasan yang berbeza ini.

 

Keadilan Ekonomi Islam

 

Islam menganggap semua umat manusia dalah sebagai sebuah keluarga. Semua ahli keluarga ini adalah sama di mata Allah SWT dan di sisi perundangan ISlam sebagai peraturan yang diturunkan oleh Allah SWT tidak ada perbezaan di antara yang kaya dengan yang miskin, yang tinggi dengan yang rendah, yang putih dan yang hitam. Tiada diskriminasi dari segi kaum, warna atau kedudukan.

 

Bagaimanapun Islam menerima hakikat ketidaksamaan dalam pendapatan di antara umat manusia disebabkan manusia diberikan kebolehan yang berbeza untuk menyumbang kepada masyarakat. Asalkan wujud mekanisme uantuk menjamin satu tahap minimum taraf hidup dan usaha mengagihkan semula kekayaan ummah melalui ziztem zakat, sedekah dan jariah, insyaAllah ketidaksamaan tersebut dapat dikawal.

 

Konsep keadilan dalam Islam berfungsi untuk memastikan jaminan dan keselamatan kepada akal, diri, harta benda, agama dan keturunan dan kezaliman daripada seseorang dan membawa serta memberi kebaikan dan hak kepada seseorang berdasarkan syariat Islam. Keadilah dalam Islam mencakupi aspek sosial, perundangan dan ekonomi.

 

"Keadilan" dalam Islam seringkali didefinasikan sebagai "meletakkan sesuatu pada tempatnya". Ini bermakna untuk mencapai keadilan tidak semestinya setiap orang mendapat atau dilihat sama secara mutlak. Konsep keadilan ini agak berbeza dengan konsep keadilan dalam model Barat yang cuba untuk mencapai keadilan mutlak. Itu pun bukanlah suatu yang diterima oleh semua pihak di dunia kapitalis hari ini.

 

Dua orang sarjana Barat yang kedua-duanya mendapat hadiah Nobel kerana tulisan mereka bercanggah pendapat berkait dengan konsep keadilan. Profesor Nozick menekankan keadilan mutlak yang memberikan kebebasan kepada sesiapa juga untuk melakukan apa sahaja asalkan mereka bermula dengan modal atau kapasiti peribadi mereka. Nozick menekankan konsep keadilan melintang (horizontal equity) yang menonjolkan moto "keadilan di antara mereka yang sama" (equality among equal). Profesor Rawl pula menekankan bahawa keadilan melintang tidak mencukupi. Ia perlu disulami dengan konsep keadilan menegak (vertical equality) yang menekankan konsep sumbangan berasaskan kemampuan dan kapasiti setiap orang. Hari ini definasi Rawls lebih diterima dan diamalkan dalam sistem percukaian khususnya di seluruh dunia.

 

Bagitu juga terdapat gesaan agar beberapa produk baru yang melibatkan kontrak secara ISlam diberi perhatin secara serius agar ianya benar-benar menepati Syara. Antara gesaan tersebut.

 

Masyarakat Islam perlu memastikan kedudukan sesuatu kontrak baru sama ada sah di sisi syarak atau tidak sebelum mereka melakukan kontrak itu. Orang-orang yang mempunyai ilmu hendaklah memberi penjelasan supaya terelak maksiat kerana melakukan kontrak yang haram dan batal di sisi syarak. Antara kontrak perniagaan yang perlu dikaji ialah:

 

1)  Jualan langsung - kerana ada di antara skim ini memberi pendapatan (keuntungan) kepada seseorang tanpa alasan syarak. Dan juga kerana ia menyerupai ihtikar.

2)  Perkonsian masa (time sharing) kerana terdapat gharar.

3)  Gadai janji kerana ada dua "dealing" dalam satu kontrak.

4)  Trade in, kerana ada dua "dealing" dalam satu kontrak.

5)  Jualan makanan "buffet" ekrana terdapat gharar.

6)  Sewaan mengikut minit pertama kerana terdapat gharar.

7)  "Bill discounting" dan penjualan surat pajak kerana ia melibatkan jual hutang dengan hutang.

8)  Jualan oleh broker kerana ia termasuk penjualan sesuatu yang dia tidak punya.

9)  Jual barang-barang antik kerana harganya ditetapkan oleh pasaran bikinan.

 

Banyak lagi kontrak-kontarak yang tidak disebutkan di sini yang perlu dikaji oleh pihak-pihak yang berwibawa. Kajian bukan sahaja ditumpukan kepada kedudukan barang, sama ada ia merupakan barang yang boleh dijual atau tidak, tetapi hendaklah juga dilihat apakah kontrak itu mempunyai unsur-unsur yang dilarang oleh syarak atau tidak.

 

 

Kita tidak mahu seperti apa yang diutarakan oleh seorang penganalisa sistem perbankan Islam:

 

"A closer examination of the abovementioned Islamic Financial transactions and its legal documentations practiced by Islamic bank wouls seem to contradict the principles laid down in the Quran and Sunnah in relation to Fiqh Mu`malat and its pronciples of al-Qawa`id al-Fiqhiyyah all of which have earned unanimous consensus and application. Thus, these financial instruments contain elements of legal device in its mechanisme and modus operandi, which deviates from the true objecyive of the Shariah simply becouse it is adopting the transactions mechinism of interest-based banks by practicing the method of parching (talfiq), after altering the labels of these transactions and using Arabic terms eqivalents to the English termas.

 

These practices in Islamic banking are creating a marked degree of confusion among the lay persons in understanding the wide and real difference between Halal and Haram. Simultaneously, other objectoins have been raised against the Islamic financial instruments as they are currently practiced. It is submitted that they contravence the principles governing Fiqh Mu`amalat".

 

Bersambung...